Τι είναι η ανοσοθεραπεία;

Τα αλλεργικά νοσήματα του αναπνευστικού, όπως η ρινίτιδα, η επιπεφυκίτιδα και το βρογχικό άσθμα έχουν αυξηθεί σημαντικά. Στις περισσότερες περιπτώσεις τα συμπτώματα ελέγχονται επαρκώς με τη χρήση φαρμάκων, όπως τα αντιισταμινικά, τα κορτικοστεροειδή, τα αντιλευκοτριένια κ.α. Τα φάρμακα αυτά όμως, αν και περιορίζουν τις εκδηλώσεις της αλλεργίας, δεν τροποποιούν τη φυσική της πορεία και δεν την θεραπεύουν. Έτσι, μετά τη διακοπή τους, τα συμπτώματα της αλλεργίας επανέρχονται.

Η ειδική ανοσοθεραπεία αποτελεί ότι πιο κοντινό έχουμε στην θεραπευτική προσέγγιση των αλλεργικών νοσημάτων. Συνίσταται στην χορήγηση -προοδευτικά αυξανόμενης ποσότητας- του υπεύθυνου αλλεργιογόνου, με στόχο την ανοχή. Χάρη στην θεραπεία απευαισθητοποίησης, το ανοσοποιητικό σύστημα σταδιακά παύει να αναγνωρίζει το υπεύθυνο για τα συμπτώματα αλλεργιογόνο ως επιβλαβές. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την ανοχή του οργανισμού στο αλλεργιογόνο, ώστε να μην εμφανίζονται συμπτώματα  σε επόμενη επαφή με αυτό.

Με ποιό τρόπο είναι αποτελεσματική;

Ποιός, όμως ο μηχανισμός μέσω του οποίου δρομολογούνται τα παραπάνω; Με την  ανοσοθεραπεία, χορηγείται το αλλεργιογόνο σε προοδευτικά αυξανόμενη δόση στον οργανισμό,  είτε υποδόρια (ενέσιμα), είτε υπογλώσσια. Η τελική δόση συντήρησης περιλαμβάνει σε μεγάλη ποσότητα το αλλεργιογόνο και επάγει συγκεκριμένες ανοσολογικές μεταβολές.

Αν και υπάρχουν διαφορές στους υποκείμενους μηχανισμούς, και τα δύο είδη ανοσοθεραπείας δρουν επάγοντας περιφερική ανοσολογική ανοχή στα αλλεργιογόνα. Βασικό ρόλο παίζουν κύτταρα που ονομάζονται Τ και Β λεμφοκύτταρα, ιδιαίτερα μια υποκατηγορία των Τ κυττάρων, τα Τ ρυθμιστικά κύτταρα. Παράλληλα, μεταβάλλονται ειδικές για το αλλεργιογόνο ανοσοσφαιρίνες, με περιορισμό της παραγωγής  IgE αντισωμάτων και αύξηση των IgG4 αντισωμάτων.

Πώς πραγματοποιείται;

Η ειδική ανοσοθεραπεία πραγματοποιείται με δυο βασικούς τρόπους, είτε ως υποδόριες ενέσεις, είτε υπογλώσσια. Αν και η διάρκεια της θεραπείας είναι αντίστοιχη (3-5 έτη), οι δύο προσεγγίσεις έχουν αρκετές διαφορές μεταξύ τους.

Η υποδόρια ανοσοθεραπεία αποτελεί την πλέον γνώριμη μορφή, έχοντας εμφανισθεί από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα. Συνίσταται σε συνεδρίες υποδόριας έγχυσης του αλλεργιογόνου, αρχικά κάθε 1-2 εβδομάδες και εν συνεχεία κάθε τέσσερις. Μειονέκτημα της υποδόριας ανοσοθεραπείας αποτελεί η ασφάλειά της, καθώς υπάρχει το ενδεχόμενο αντίδρασης μετά την χορήγηση. Οι αντιδράσεις αυτές, συνήθως είναι σχετικά ήπιας βαρύτητας, με τοπικά ενοχλήματα στο σημείο έγχυσης. Σοβαρότερες, όμως αντιδράσεις, αν και σπανιότερα, είναι πιθανό να συμβούν. Για το λόγο αυτό η υποδόρια ανοσοθεραπεία πρέπει να πραγματοποιείται σε Αλλεργιολογικό Ιατρείο, όπου ο Αλλεργιολόγος μπορεί να διακρίνει και αντιμετωπίσει εγκαίρως τυχόν αντιδράσεις. Παράλληλα, ο ασθενής θα πρέπει να παραμένει για παρακολούθηση στο Ιατρείο για τουλάχιστον 30 λεπτά μετά τη χορήγηση.

Η υπογλώσσια ανοσοθεραπεία είναι μια αρκετά πιό πρόσφατη θεραπεία, έχοντας μπει στην κλινική πράξη τις τελευταίες δεκαετίες. Εφαρμόζεται με τη μορφή σταγόνων ή ταμπλετών υπογλώσσια για 2-3 λεπτά, σε καθημερινή βάση ή κάποιες φορές την εβδομάδα. Αναπτύχθηκε ως εναλλακτική της υποδόριας (κλασικής) ανοσοθεραπείας, με βασικό πλεονέκτημα την ασφάλειά της, καθώς συνήθως δεν εμφανίζονται παρά μόνο ήπιες τοπικές αντιδράσεις. Για το λόγο αυτό η υπογλώσσια ανοσοθεραπεία μπορεί να πραγματοποιηθεί στο σπίτι.

Η θεραπεία απευαισθητοποίησης πραγματοποιείται σε δύο στάδια:

  • τη φάση έναρξης, όπου σταδιακά αυξάνει η χορηγούμενη ποσότητα αλλεργιογόνου. Η φάση αυτή διαρκεί από λίγες ημέρες, εώς και μερικές εβδομάδες, αναλόγως το είδος της θεραπείας (ενέσιμη ή υπογλώσσια) και το σκεύασμα.
  • τη φάση συντήρησης, όπου χορηγείται σταθερά η μέγιστη δόση του αλλεργιογόνου για το υπόλοιπο διάστημα της θεραπείας.

Σε ποιούς ασθενείς έχει θέση;

Η ειδική ανοσοθεραπεία έχει θέση σε ασθενείς με κλινικά σημαντική ευαισθητοποίηση σε αεροαλλεργιογόνα, πάσχοντες από ρινίτιδα, επιπεφυκίτιδα ή/και άσθμα. Μπορεί να υποβληθούν σε αυτήν τόσο ενήλικες, όσο και παιδιά, συνήθως μετά την ηλικία των 5 ετών.

Ωστόσο, δεν έχει κάθε ασθενής, με θετικές δερματικές δοκιμασίες, ένδειξη να υποβληθεί σε ανοσοθεραπεία. Ο προσδιορισμός των κλινικά σημαντικών ευαισθητοποιήσεων είναι κομβικός για την επιτυχή έκβαση της ανοσοθεραπείας. Σε αρκετές περιπτώσεις, μία θετική δερματική δοκιμασία σε ένα αλλεργιογόνο δε σημαίνει απαραίτητα και κλινική αλλεργία σε αυτό. Συνεπώς, τα αποτελέσματα των δερματικών δοκιμασιών με την ενδεικνυόμενη θεραπευτική αγωγή μπορεί να παρουσιάζουν διαφοροποιήσεις.

Ποιά τα οφέλη και ποιοί οι περιορισμοί;

Τα δεδομένα που υπάρχουν σχετικά με τα οφέλη της ανοσοθεραπείας είναι -συνοπτικά- τα:

  • ο σημαντικός περιορισμός ή η πλήρης εξαφάνιση των συμπτωμάτων της αλλεργίας του αναπνευστικού.
  • η διατήρηση των παραπάνω αποτελεσμάτων μακροχρόνια μετά τη διακοπή της ανοσοθεραπείας.
  • η διακοπή της επέκτασης της αλλεργικής νόσου. Συχνά τα συμπτώματα  της αλλεργίας αναπνευστικού εμφανίζονται μόνο εποχικά αρχικά, ενώ στην πορεία επεκτείνονται σε όλη τη διάρκεια του χρόνου. Αυτό γίνεται καθώς -σταδιακά- τα αλλεργιογόνα στα οποία ένας ασθενής είναι αλλεργικός αυξάνουν. Η ανοσοθεραπεία ανακόπτει αυτή την επέκταση.
  • η αποτροπή της εμφάνισης άσθματος σε ασθενείς με αλλεργική ρινίτιδα.

Η ειδική ανοσοθεραπεία, έρχεται, όμως και με περιορισμούς. Είναι μια θεραπεία μακροχρόνια, με τη διάρκειά της να κυμαίνεται συνήθως από 3 εώς 5 έτη. Αυτό συνεπάγεται την ανάγκη για αυξημένη συμμόρφωση από την πλευρά του ασθενούς. Η ελαττωμένη συμμόρφωση αποτελεί το συχνότερο λόγο αποτυχίας της θεραπείας απευαισθητοποίησης.

Παράλληλα, είναι μια θεραπεία η οποία δεν ενδείκνυται σε όλους τους ασθενείς. Πέραν των ασθενών με αλλεργία αναπνευστικού, η ειδική ανοσοθεραπεία έχει σημαντικό ρόλο στους ασθενείς με αλλεργία σε δηλητήριο υμενοπτέρων και πιθανώς σε ασθενείς με ατοπική δερματίτιδα (έκζεμα). Για τους ασθενείς με τροφική αλλεργία βρίσκονται σε ανάπτυξη θεραπευτικές προσεγγίσεις, για συγκεκριμένες -όμως- τροφές. Οι λοιποί ασθενείς με τροφική αλλεργία, οι ασθενείς με αλλεργία σε φάρμακα και αυτοί που εκδηλώνουν άλλα αλλεργικά δερματικά νοσήματα δεν έχουν ένδειξη να υποβληθούν σε ανοσοθεραπεία.

Επικοινωνία

Τηλέφωνα

210 9750802

6970750796

Ωράριο λειτουργίας

Δευτέρα: 17:00 - 21:00

Τετάρτη: 17:00 - 21:00

Πέμπτη:  17:00 - 21:00

Διεύθυνση

Γλαδστώνος 1, 2ος όροφος
Ηλιούπολη