Το LTP σύνδρομο (lipid transfer protein syndrome) είναι η συχνότερη αιτία τροφικής αλλεργίας σε ενήλικες στις μεσογειακές χώρες και ένα από τα κυριότερα αίτια αναφυλαξίας σχετιζόμενης με τρόφιμα. Οφείλεται σε IgE-μεσολαβούμενη ευαισθητοποίηση σε πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων (non-specific lipid transfer proteins, nsLTPs) — μικρές, θερμοανθεκτικές πρωτεΐνες που βρίσκονται σε φρούτα, λαχανικά, ξηρούς καρπούς, δημητριακά και γύρη. Σε αντίθεση με το σύνδρομο στοματικής αλλεργίας (oral allergy syndrome / OAS), οι αντιδράσεις μέσω LTPs μπορεί να είναι σοβαρές ακόμα και με ψημένη ή επεξεργασμένη τροφή, καθώς οι πρωτεΐνες αυτές αντέχουν στη θερμότητα και στην πέψη. Το κύριο μοριακό αλλεργιογόνο-δείκτης είναι το Pru p 3 (LTP ροδάκινου).
Τι είναι το LTP σύνδρομο;
Το LTP σύνδρομο πήρε το όνομα του από τις πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων (nsLTPs, non-specific Lipid Transfer Proteins). Αυτές είναι μια ομάδα από δομικά ομοιάζουσες πρωτεΐνες (μοριακό βάρος 7–9 kDa), οι οποίες βρίσκονται σε πολλά φυτά, διαδραματίζοντας ρόλο στη μεταφορά ουσιών και την άμυνα των φυτών απέναντι σε βακτήρια και μύκητες. Ανήκουν στην κατηγορία pathogenesis-related proteins (PR-14) και χαρακτηρίζονται από τέσσερις δισουλφιδικούς δεσμούς που τους προσδίδουν εξαιρετική θερμική και πρωτεολυτική σταθερότητα.
Οι πρωτεΐνες αυτές βρίσκονται σε μεγαλύτερες συγκεντρώσεις στο εξωτερικό περίβλημα (φλούδα) των φρούτων, και είναι ιδιαίτερα ανθεκτικές στην αύξηση της θερμοκρασίας και στην ενζυματική πέψη. Αυτό σημαίνει ότι, σε αντίθεση με τα αλλεργιογόνα PR-10 (π.χ. Bet v 1 της σημύδας), η μαγειρική επεξεργασία δεν αδρανοποιεί τις LTPs. Συνεπώς, όχι μόνο φρέσκες, αλλά και επεξεργασμένες τροφές είναι δυνατόν να προκαλέσουν αντιδράσεις.
“Στους ασθενείς με LTP σύνδρομο, αντιδράσεις μπορούν να συμβούν τόσο όταν η τροφή είναι ωμή, όσο και ψημένη”
Σύμφωνα με πρόσφατα δεδομένα, η αλλεργία σε LTPs αποτελεί την πρώτη αιτία τροφικής αλλεργίας στη Νότια Ευρώπη. Σε μελέτη από Ιταλικό παιδιατρικό πληθυσμό, περίπου 52% των εξεταζόμενων παιδιών βρέθηκαν ευαισθητοποιημένα σε τουλάχιστον ένα μόριο LTP. Η ευαισθητοποίηση αυξάνεται χρόνο με χρόνο, με αυξήσεις που φτάνουν το 50% για ορισμένα αλλεργιογόνα κατά τη δεκαετία 2010–2020.
Οι ασθενείς με κλινική αλλεργία σε πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων παρουσιάζουν συμπτώματα μετά από τη βρώση τροφών που αυτές περιέχονται.
Τα συμπτώματα αυτά ποικίλλουν σε βαρύτητα, και κυμαίνονται από ήπιες τοπικές αντιδράσεις (κνησμός στοματικής κοιλότητας), μέχρι και σοβαρές αναφυλακτικές αντιδράσεις. Σε παιδιατρικές μελέτες, αναφυλαξία εμφανίζεται σε ποσοστό έως και 46–50% των ασθενών με LTP αλλεργία. Ιδιαίτερα στις μεσογειακές χώρες, το LTP σύνδρομο θεωρείται ένα από τα συχνότερα αίτια αναφυλαξίας, όσο και αναφυλαξίας μετά από άσκηση.
Εικόνα 1. Συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν σε μια αναφυλακτική αντίδραση
Μοριακά αλλεργιογόνα LTP
Η μοριακή αλλεργιολογία (component-resolved diagnostics, CRD) έχει ταυτοποιήσει nsLTP αλλεργιογόνα σε πολλές πηγές. Τα σημαντικότερα κλινικά παρουσιάζονται στον παρακάτω πίνακα:
| Κύρια μοριακά αλλεργιογόνα LTP Πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων — Τροφικές & αεροαλλεργιογόνες πηγές | ||
|---|---|---|
| Αλλεργιογόνο | Πηγή | Κλινική σημασία |
| Pru p 3 | Ροδάκινο (Prunus persica) | Κύριο αλλεργιογόνο-δείκτης — πρωτογενής ευαισθητοποιητής στη Μεσόγειο |
| Cor a 8 | Φουντούκι (Corylus avellana) | Σημαντικό σε αλλεργία σε ξηρούς καρπούς |
| Ara h 9 | Φιστίκι (Arachis hypogaea) | LTP φιστικιού — σχετίζεται με σοβαρές αντιδράσεις |
| Jug r 3 | Καρύδι (Juglans regia) | Αυξανόμενη ευαισθητοποίηση, ιδίως σε παιδιά |
| Mal d 3 | Μήλο (Malus domestica) | LTP μήλου — αντιδράσεις ακόμα και σε ψημένο μήλο |
| Art v 3 | Αρτεμισία (Artemisia vulgaris) | LTP γύρης — πιθανός αεροευαισθητοποιητής |
| Pla a 3 | Πλάτανος (Platanus acerifolia) | LTP γύρης πλατανιού — συχνή συν-ευαισθητοποίηση |
Το Pru p 3 (LTP ροδάκινου) θεωρείται ο πρωτογενής ευαισθητοποιητής στις μεσογειακές χώρες. Πρόσφατα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι τα επίπεδα IgE ειδικής για Pru p 3 υπερτερούν σταθερά σε σχέση με τα IgE έναντι LTPs γύρης (Art v 3, Pla a 3) σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, γεγονός που αμφισβητεί τη θεωρία ότι το LTP σύνδρομο είναι απλά μια μορφή συνδρόμου αλλεργίας γύρης–τροφών.
“Το Pru p 3 είναι ο πρωτογενής ευαισθητοποιητής και ο κύριος διαγνωστικός δείκτης του LTP συνδρόμου”
Τροφές που περιέχουν LTPs
Οι πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων είναι παρούσες σε ένα ευρύ φάσμα φυτικών τροφίμων. Οι τροφές που σχετίζονται συχνότερα με κλινικές αντιδράσεις στο LTP σύνδρομο περιλαμβάνουν:
| Τροφές που σχετίζονται με LTP αντιδράσεις Κατηγοριοποίηση κατά οικογένεια — Βαθμός κινδύνου | ||
|---|---|---|
| Κατηγορία | Τροφές | Μοριακά αλλεργιογόνα |
| Ροδοειδή (Rosaceae) | Ροδάκινο, νεκταρίνι, βερίκοκο, κεράσι, δαμάσκηνο, μήλο, αχλάδι, φράουλα | Pru p 3, Mal d 3 |
| Ξηροί καρποί | Φουντούκι, καρύδι, αμύγδαλο, κάσιου, φιστίκι Αιγίνης, φιστίκι αράπικο | Cor a 8, Jug r 3, Ara h 9 |
| Λαχανικά | Ντομάτα, μαρούλι, σέλινο, σπαράγγι, λάχανο | — |
| Δημητριακά | Σιτάρι, καλαμπόκι, ρύζι | Tri a 14 (σιτάρι) |
| Εσπεριδοειδή & άλλα | Πορτοκάλι, λεμόνι, σταφύλι, ρόδι, μουστάρδα, μπίρα, κρασί | — |
Το ροδάκινο θεωρείται η τροφή με τη μεγαλύτερη κλινική σημασία, καθώς εμφανίζει τις υψηλότερες συγκεντρώσεις LTPs, ιδίως στη φλούδα. Σύμφωνα με τα δεδομένα της BSACI (British Society for Allergy and Clinical Immunology), ξηροί καρποί, φιστίκια, μήλα, ροδοειδή φρούτα, ντομάτα, αλλά και επεξεργασμένα τρόφιμα όπως πίτσα ή κάρι, αναφέρονται ως συχνοί εκλυτικοί παράγοντες αντιδράσεων.
“Σε κάποιους ασθενείς, αλλά όχι όλους, η κατανάλωση του φρούτου χωρίς τη φλούδα δεν θα προκαλέσει αντίδραση”
Ωστόσο, το μοτίβο των αντιδράσεων και των υπεύθυνων τροφών είναι ιδιαίτερα ατομικό και δεν θα πρέπει να γενικεύεται. Σε ποσοστό 69% των παιδιών με LTP αλλεργία, αντιδράσεις εμφανίζονται σε πολλαπλές τροφές.
Πότε κινδυνεύω περισσότερο; Ο ρόλος των συμπαραγόντων
Κατ’ αρχάς, θα πρέπει να σημειωθεί η μεγάλη ετερογένεια στη βαρύτητα των αντιδράσεων στο LTP σύνδρομο. Αρκετοί ασθενείς παρουσιάζουν υποκλινική ευαισθητοποίηση, δεν παρουσιάζουν δηλαδή συμπτώματα λόγω της βρώσης τροφών με LTPs. Κάποιοι εμφανίζουν κατά κύριο λόγο ήπιες, τοπικές αντιδράσεις, ενώ άλλοι ασθενείς βαρύτερες αντιδράσεις.
“Δεν αντιδρούν όλοι οι ασθενείς με LTP σύνδρομο με τον ίδιο τρόπο”
Στην περίπτωση της αλλεργίας σε πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων, ο ρόλος των συμπαραγόντων (cofactors) στην εκδήλωση αντιδράσεων είναι ιδιαίτερα σημαντικός — πολύ περισσότερο από ό,τι σε άλλες μορφές τροφικής αλλεργίας. Σε παιδιατρικές σειρές, συμπαράγοντες αναφέρονται στο 27% των αντιδράσεων. Η ύπαρξη ενός — και πολύ περισσότερο πολλαπλών — από τους παράγοντες αυτούς αυξάνει την πιθανότητα αντίδρασης ή/και τη βαρύτητα αυτής. Οι συμπαράγοντες αυτοί είναι:
- η άσκηση — ο πιο συχνός συμπαράγοντας
- το αλκοόλ
- φαρμακευτική αγωγή με ασπιρίνη ή άλλα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα (ΜΣΑΦ)
- η λήψη μεγάλης ποσότητας τροφής με άδειο στομάχι
- ένα εμπύρετο (πυρετός)
- η έμμηνος ρύση σε γυναίκες
- η ταυτόχρονη κατανάλωση πολλαπλών τροφών που περιέχουν LTPs
“Όταν συνυπάρχουν ένας ή περισσότεροι από τους παραπάνω παράγοντες είναι περισσότερο πιθανό να εμφανιστεί αντίδραση σε μία τροφή”
Πρακτικά αυτό σημαίνει πως ένας ασθενής μπορεί να ανεχθεί ένα ροδάκινο σε φάση ηερμίας, αλλά να εμφανίσει αναφυλαξία εάν φάει το ίδιο ροδάκινο πριν από τρέξιμο ή μετά από λήψη ιβουπροφαίνης. Η κατανόηση αυτού του μηχανισμού είναι κρίσιμη για την ασφάλεια του ασθενούς.
LTP σύνδρομο vs Σύνδρομο στοματικής αλλεργίας (OAS)
Η αλλεργία σε LTPs συχνά συγχέεται με το σύνδρομο γύρης–τροφών (pollen-food allergy syndrome / PFAS) ή σύνδρομο στοματικής αλλεργίας (OAS), που σχετίζεται κυρίως με PR-10 πρωτεΐνες (π.χ. Bet v 1 σημύδας). Οι διαφορές είναι κλινικά σημαντικές:
| LTP σύνδρομο vs OAS (PR-10) Βασικές κλινικές και μοριακές διαφορές | ||
|---|---|---|
| Χαρακτηριστικό | LTP σύνδρομο | OAS / PFAS (PR-10) |
| Γεωγραφική κατανομή | Κυρίως Νότια Ευρώπη / Μεσόγειος | Κυρίως Βόρεια Ευρώπη |
| Κύριος ευαισθητοποιητής | Pru p 3 (ροδάκινο) | Bet v 1 (σημύδα) |
| Βαρύτητα αντιδράσεων | Ήπια έως αναφυλαξία (σε 46–50%) | Συνήθως ήπια (OAS) |
| Αντοχή στη θερμότητα | ✅ Ναι — ψημένη τροφή προκαλεί αντίδραση | ❌ Όχι — μαγείρεμα αδρανοποιεί |
| Αντοχή στην πέψη | ✅ Ναι — αντιδράσεις συστηματικές | ❌ Όχι — καταστρέφεται στο στομάχι |
| Ρόλος συμπαραγόντων | Πολύ σημαντικός | Ελάχιστος |
Πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι η γεωγραφική αυτή διάκριση δεν είναι πλέον απόλυτη: αλλεργία σε LTPs διαγιγνώσκεται ολοένα συχνότερα και στη Βόρεια Ευρώπη, ενώ αντίστοιχα, κάποιες αντιδράσεις OAS/PFAS μπορεί να είναι σοβαρότερες από ό,τι θεωρούνταν παλαιότερα.
Πώς γίνεται η διάγνωση του LTP συνδρόμου;
Οι ασθενείς με σχετικό ιστορικό αντιδράσεων σε τρόφιμα και κλινική υποψία LTP συνδρόμου θα πρέπει να υποβάλλονται σε αλλεργιολογικό έλεγχο για την επιβεβαίωση ή τον αποκλεισμό LTP συνδρόμου. Σύμφωνα με τις πρόσφατες συστάσεις της BSACI (2025), η διαγνωστική προσέγγιση περιλαμβάνει:
- δερματικές δοκιμασίες (αλλεργικά τεστ) σε σχετικά τροφικά αλλεργιογόνα — ιδίως εκχύλισμα LTP ροδάκινου
- έλεγχο στο αίμα ειδικών IgE ανοσοσφαιρινών — τόσο σε ολόκληρα αλλεργιογόνα (ροδάκινο, φουντούκι κλπ.), όσο και σε μοριακά αλλεργιογόνα (component-resolved diagnostics / CRD): Pru p 3, Cor a 8, Ara h 9, Jug r 3, Art v 3, Pla a 3, Tri a 14
- δοκιμασία πρόκλησης (oral food challenge) — σε αμφιλεγόμενες περιπτώσεις, για να διαπιστωθεί εάν η ευαισθητοποίηση αντιστοιχεί σε κλινική αλλεργία. Αυτή αποτελεί τον χρυσό κανόνα (gold standard) για τη διάγνωση της τροφικής αλλεργίας
“Η μοριακή διαγνωστική (CRD) με Pru p 3 είναι απαραίτητη για τη διάκριση γνήσιας αλλεργίας σε LTPs από μη κλινικά σημαντική ευαισθητοποίηση”
Διαγνωστικός αλγόριθμος LTP συνδρόμου
Βάσει BSACI Clinical Practice Statement 2025 Δεν είχα ποτέ αντίδραση — μπορώ να ξέρω εάν έχω LTP σύνδρομο;
Η διαγνωστική προσέγγιση του LTP συνδρόμου είναι επισφαλής στην περίπτωση που ένα συμβατό ιστορικό απουσιάζει. Φαίνεται πως η ευαισθητοποίηση σε LTPs — ένα θετικό δηλαδή τεστ — είτε με εξέταση στο αίμα, είτε στο δέρμα, είναι αρκετά συχνή.
Παράλληλα, ένα μεγάλο ποσοστό των ασθενών με ευαισθητοποίηση δεν εκδηλώνουν συμπτώματα στη βρώση τροφών που περιέχουν LTPs. Η πιθανότητα κάποιοι από τους ασθενείς αυτούς να εκδηλώσουν αργότερα συμπτώματα δεν μπορεί με κάποιο τρόπο να προσδιοριστεί. Σε μελέτη παρακολούθησης, 12% των παιδιών εμφάνισαν αντιδράσεις σε νέα τρόφιμα κατά τη διάρκεια του follow-up.
Έτσι, ο έλεγχος για LTP σύνδρομο στο γενικό πληθυσμό μπορεί να οδηγήσει ανθρώπους χωρίς κλινική αλλεργία στην άνευ λόγου αποφυγή αρκετών τροφών και σε σημαντικό περιορισμό της καθημερινότητας τους.
Αντιμετώπιση και θεραπεία του LTP συνδρόμου
Αποφυγή τροφών — εξατομικευμένη προσέγγιση
Δεν υπάρχει, δυστυχώς, οριστική ίαση για το LTP σύνδρομο μέχρι σήμερα. Για έναν ασθενή που πάσχει από αλλεργία σε πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων, η βασική αντιμετώπιση είναι η εξατομικευμένη αποφυγή κάποιων τροφών. Σύμφωνα με τη BSACI, η εξατομικευμένη συμβουλή είναι ζωτικής σημασίας ώστε να αποφευχθεί η αδικαιολόγητη αποφυγή πολλαπλών τροφών και να ελαχιστοποιηθεί η πιθανότητα αντιδράσεων λόγω συμπαραγόντων. Αναλόγως της βαρύτητας των αντιδράσεων, αλλά και των εμπλεκόμενων τροφών, οι τροφές που θα πρέπει να αποφεύγονται διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή.
“Οι τροφές που οι ασθενείς με LTP σύνδρομο πρέπει να αποφεύγουν διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή”
Γενικά, μέρη των φρούτων με υψηλή συγκέντρωση σε LTPs, όπως η φλούδα, θα πρέπει να αποφεύγονται. Σε παιδιατρικές μελέτες, 92% των ασθενών ανέχονταν ροδοειδή φρούτα χωρίς τη φλούδα. Ωστόσο, αυτό δεν ισχύει για όλους τους ασθενείς και δεν πρέπει να εφαρμόζεται χωρίς ιατρική αξιολόγηση. Παράλληλα, προσοχή θα πρέπει να δοθεί και στη θερμοανθεκτικότητα των LTPs, με αποτέλεσμα αντιδράσεις και σε μαγειρεμένες τροφές.
“Δεν αντιδρούν όλοι οι ασθενείς με LTP σύνδρομο σε κάθε τροφή που περιέχει LTPs”
Ανοσοθεραπεία για LTP σύνδρομο (SLIT με Pru p 3)
Τα τελευταία χρόνια, η υπογλώσσια ανοσοθεραπεία με εκχύλισμα ροδάκινου (Pru p 3 SLIT) αποτελεί ένα ελπιδοφόρο θεραπευτικό εργαλείο. Σε πρόσφατη συστηματική ανασκόπηση που περιλαμβάνει εννέα μελέτες, η ανοσοθεραπεία με Pru p 3 φαίνεται αποτελεσματική και με καλό προφίλ ασφάλειας, τόσο σε αλλεργία σε ροδάκινο, όσο και σε ευρύτερες LTP αντιδράσεις.
Σε μελέτη 80 ασθενών με LTP αναφυλαξία, το 76% ανέχτηκε τις τροφές μετά από ένα έτος θεραπείας. Ωστόσο, η ανοσοθεραπεία δεν φαίνεται να αντιμετωπίζει αντιδράσεις που πυροδοτούνται αποκλειστικά από συμπαράγοντες. Η θεραπεία αυτή εφαρμόζεται ήδη σε άλλες χώρες της Μεσογείου (Ισπανία, Ιταλία και Πορτογαλία) και αναμένεται να κυκλοφορήσει και στη χώρα μας.
Ετοιμότητα για επείγουσα αντιμετώπιση
Η αλλεργία σε πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων εκδηλώνεται με ετερογένεια τόσο στη βαρύτητα, όσο στα εμπλεκόμενα τρόφιμα. Η άλλοτε άλλη επίδραση των συμπαραγόντων καθιστά απρόβλεπτη την καθημερινότητα των ασθενών. Λόγω αυτού, η σωστή εκπαίδευση στη χρήση της αγωγής — και ιδιαίτερα της αυτοενιέμενης αδρεναλίνης — είναι καθοριστική. Η χορήγηση αυτοενιέμενης αδρεναλίνης πρέπει πάντοτε να εξετάζεται σε ασθενείς με LTP σύνδρομο, δεδομένου του κινδύνου αναφυλαξίας.
Ενημερωθείτε εκτενέστερα στο άρθρο για την αντιμετώπιση της αναφυλαξίας.
Συνοπτικά, εάν έχετε διαγνωσθεί με LTP σύνδρομο θα πρέπει να:
- ακολουθείτε τις οδηγίες αποφυγής σας, με βάση τον αλλεργιολογικό έλεγχο και το ιστορικό των αντιδράσεων σας
- έχετε υπόψιν πως αντιδράσεις σε νέα τρόφιμα δεν αποκλείεται να συμβούν, ειδικά όταν συνυπάρχουν συμπαράγοντες
- αποφεύγετε τη σωματική άσκηση για τουλάχιστον 2–4 ώρες μετά τη βρώση τροφών που ενδέχεται να περιέχουν LTPs
- αποφεύγετε το αλκοόλ και τα ΜΣΑΦ γύρω από γεύματα με πιθανά αλλεργιογόνα
- φέρετε πάντα μαζί σας την αγωγή επεισοδίου αναφυλαξίας που σας έχει δώσει ο Αλλεργιολόγος σας και — εάν χρειαστεί — ακολουθείτε τις γραπτές οδηγίες του πλάνου αντιμετώπισης ενός επεισοδίου
Διάγνωση και αντιμετώπιση LTP συνδρόμου στην Αθήνα
Η Ελλάδα, ως μεσογειακή χώρα με μεγάλη κατανάλωση φρούτων και ξηρών καρπών, αποτελεί περιοχή υψηλής επίπτωσης LTP αλλεργίας. Οι μοριακές εξετάσεις (CRD) που απαιτούνται για τη σωστή διάγνωση — Pru p 3, Cor a 8, Ara h 9, Jug r 3 — είναι πλέον εύκολα διαθέσιμες και στη χώρα μας.
Εάν έχετε εμφανίσει αντιδράσεις σε φρούτα, ξηρούς καρπούς ή λαχανικά — ιδίως εάν αυτές ήταν σοβαρότερες από απλό κνησμό στο στόμα ή εμφανίστηκαν μετά από άσκηση — μπορείτε να ελεγχθείτε στο αλλεργιολογικό ιατρείο στην Ηλιούπολη, Αθήνα. Ο εξειδικευμένος μοριακός αλλεργιολογικός έλεγχος μπορεί να αναδείξει ακριβώς ποιες πρωτεΐνες ευθύνονται και να οδηγήσει σε εξατομικευμένο πλάνο αντιμετώπισης.
Συχνές ερωτήσεις
Τι είναι ακριβώς το LTP σύνδρομο;
Το LTP σύνδρομο (lipid transfer protein syndrome) είναι μια μορφή τροφικής αλλεργίας που οφείλεται σε ευαισθητοποίηση σε πρωτεΐνες μεταφοράς λιπιδίων (nsLTPs). Αυτές οι πρωτεΐνες βρίσκονται σε πολλά φυτικά τρόφιμα — φρούτα, ξηρούς καρπούς, λαχανικά, δημητριακά — και είναι ανθεκτικές στη θερμότητα και την πέψη. Αποτελεί τη συχνότερη αιτία τροφικής αλλεργίας σε ενήλικες στη Μεσόγειο.
Ποιες τροφές πρέπει να αποφεύγω αν έχω LTP αλλεργία;
Δεν υπάρχει ενιαία λίστα αποφυγής — οι τροφές που πρέπει να αποφεύγονται διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή. Οι πιο συχνά εμπλεκόμενες τροφές περιλαμβάνουν ροδάκινο, μήλο, αχλάδι, κεράσι (ροδοειδή), φουντούκι, καρύδι, φιστίκι, αμύγδαλο (ξηροί καρποί), ντομάτα και σιτάρι. Η αφαίρεση της φλούδας σε ορισμένα φρούτα μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο, αλλά δεν εξαλείφει πλήρως τις LTPs. Ο αλλεργιολόγος θα σας καθοδηγήσει βάσει του μοριακού σας προφίλ και του ιστορικού σας.
Μπορεί η αλλεργία σε LTPs να προκαλέσει αναφυλαξία;
Ναι. Σε αντίθεση με το σύνδρομο στοματικής αλλεργίας (OAS) που είναι συνήθως ήπιο, η αλλεργία σε LTPs μπορεί να προκαλέσει σοβαρές συστηματικές αντιδράσεις, συμπεριλαμβανομένης της αναφυλαξίας. Σε μελέτες, αναφυλαξία εμφανίζεται σε 46–50% των παιδιών με LTP αλλεργία. Ο κίνδυνος αυξάνεται παρουσία συμπαραγόντων, όπως η σωματική άσκηση, η λήψη αλκοόλ ή η ασπιρίνη/ΜΣΑΦ. Γι’ αυτό η χορήγηση αυτοενιέμενης αδρεναλίνης πρέπει πάντα να εξετάζεται.
Τι ρόλο παίζει η άσκηση στο LTP σύνδρομο;
Η σωματική άσκηση είναι ο πιο συχνός συμπαράγοντας στο LTP σύνδρομο. Μπορεί να πυροδοτήσει ή να επιδεινώσει μια αλλεργική αντίδραση σε τροφή που περιέχει LTPs, ακόμα και σε τροφή που ο ασθενής ανέχεται κανονικά σε ξεκούραση. Αυτό ονομάζεται αναφυλαξία μετά από άσκηση (food-dependent exercise-induced anaphylaxis / FDEIA). Συνιστάται αποφυγή σωματικής δραστηριότητας για τουλάχιστον 2–4 ώρες μετά τη βρώση τροφών που ενδέχεται να περιέχουν LTPs.
Υπάρχει θεραπεία για το LTP σύνδρομο;
Η βασική αντιμετώπιση παραμένει η εξατομικευμένη αποφυγή τροφών σε συνδυασμό με ετοιμότητα για επείγουσα αντιμετώπιση (αυτοενιέμενη αδρεναλίνη). Ωστόσο, η υπογλώσσια ανοσοθεραπεία με εκχύλισμα ροδάκινου (Pru p 3 SLIT) αποτελεί ένα ελπιδοφόρο θεραπευτικό εργαλείο. Σε μελέτες, περίπου 76–96% των ασθενών ανέκτησαν ανοχή μετά τη θεραπεία.
Πώς γίνεται η μοριακή διάγνωση του LTP συνδρόμου;
Η μοριακή αλλεργιολογική διάγνωση (component-resolved diagnostics / CRD) χρησιμοποιεί ειδικές εξετάσεις αίματος για τον προσδιορισμό IgE αντισωμάτων έναντι μεμονωμένων αλλεργιογόνων πρωτεϊνών. Στο LTP σύνδρομο ελέγχονται το Pru p 3 (ροδάκινο), Cor a 8 (φουντούκι), Ara h 9 (φιστίκι), Jug r 3 (καρύδι), καθώς και LTPs γύρης όπως Art v 3 (αρτεμισία) και Pla a 3 (πλάτανος). Θετικό Pru p 3 σε συνδυασμό με συμβατό ιστορικό τεκμηριώνει τη διάγνωση. Στο αλλεργιολογικό ιατρείο στην Ηλιούπολη αξιολογούμε και αξιοποιούμε τις πληροφορίες από αυτό τον εξειδικευμένο έλεγχο.
